Początki włocławskiej ceramiki sięgają II połowy XIX wieku, kolejny etap jej rozwoju to okres 20-lecia międzywojennego i czasy II RP. Po roku 1945 wszystkie zakłady ceramiki połączono tworząc jeden podmiot – Włocławskie Zakłady Ceramiki Stołowej. Najciekawszy okres dziejów włocławskiej ceramiki to lata 1956-1965 kiedy produkowano słynne „picassa”, które obecnie są bardzo poszukiwane przez kolekcjonerów. W latach 70-tych XX wieku uruchomiono także produkcję porcelany.
Ceramika zdobiona kobaltem i złotem – lata 50-te i 60-te
Ceramika „picassa” lata 60-te
Ceramika – patery lata 60-te i 70-te
Medale „fajansowe”
Ceramika – popularny fajans włocławski dekorowany motywami ludowymi, plus złocenia
Porcelana włocławska lata 70-te i 80-te
Znaki fabryczne – oznaczenia, Piotr Nowakowski, Fantastyczna ceramika użytkowa, MZKiD, Włocławek 2008.
- Oznaczenie: typ 1 stosowane do 1956 r.
- Oznaczenia: typ 2, 3, 4, 5 stosowane w latach 1956-1967.
- Oznaczenie: typ 6 stosowane od 1968 r.
„W latach 1873 – 1991 we Włocławku przez prawie 120 lat nieprzerwanie produkowano fajans. W tym okresie produkcja ceramiki zdominowała włocławski przemysł, wpisując się w jego tradycję i stając się na długie lata swego rodzaju wizytówką miasta. W rezultacie transformacji ustrojowej po 1989 roku, podobnie jak w przypadku wielu innych przedsiębiorstw o długich tradycjach, nastąpił niespodziewany koniec produkcji fajansu we Włocławku. Fabryka zaprzestała działalność i została zamknięta w 1991 r. Dziesięć lat po zaniechaniu produkcji fajansu we Włocławku, z inicjatywy Jerzego i Ewy Szaniawskich, byłych pracowników „Włocławskich Zakładów Ceramiki Stołowej”, rozpoczęto budowę nowej fabryki fajansu na terenie dawnej cegielni przy ul. Falbanka 28. Oferta „Fabryki Fajansu Włocławek” jest bardzo zróżnicowana i obejmuje ponad 300 form jednak priorytetem pozostaje odwoływanie się do tradycji włocławskiego fajansu – odtwarzanie cenionych form i kontynuacja stylu malowania”.
Źródło: Pamiątka z fajansu. W 140. rocznicę powstania przemysłu ceramicznego we Włocławku, Karolina Bandziak – Kwiatkowska, MZKiD, Włocławek 2013. Opracowanie przedstawia historię przemysłu ceramicznego w naszym mieście, opisuje wszystkie fabryki, profil ich produkcji. Publikację wzbogacają liczne zdjęcia i rysunki. Książka do nabycia w MZKiD.
Spółdzielnia „Przyjaźń” Włocławek
Porcelana włocławska – XXI wiek
