Powstanie uzdrowiska wiąże się z odkryciem bogatych źródeł solanki na terenie wsi Słońsk i Ciechocinek. W latach 1823-1828 na terenie folwarku Ciechocinek wybudowano pierwszą warzelnię soli oraz tężnie. Rząd Królestwa Polskiego z inicjatywy księcia-ministra Ksawerego Druckiego-Lubeckiego i Stanisława Staszica nabył na własność dobra Ciechocinek, łącznie z osadami kolonialnymi Wołuszewo i Słońsk. Wzrost popularności uzdrowiska wpłynął na rozwój osady, która w 1916 r. otrzymała status miasta. Obok walorów uzdrowiskowych, miasto posiada ciekawą kompozycję przestrzenną miasta ogrodu, opartą w części uzdrowiskowej o linearny układ ulic, tworzących główną promenadę. Przy której znajdują się najważniejsze budynki zdrojowe, a także kościół. Najstarsze łazienki, obecnie Zakład Przyrodoleczniczy Nr 1, stanowią cztery murowane budynki o skromnych cechach klasycystycznych wzniesione w latach 1845-1849 przez Henryka Marconiego i Fryderyka Rejewskiego. Zakład Przyrodoleczniczy Nr 2 złożony jest z dwóch pawilonów. Pierwszy – w stylu klasycystyczno-eklektycznym, z bogatą dekoracją fasady, wzniesiony został w 1895 r., drugi wzniesiony w 1900 r., przebudowany został w 1913 r. z zastosowaniem elementów secesyjnych w dekoracji. Łazienki nr 3 powstały według projektu J. Majewskiego w latach 1898-1900.
Kościół parafialny pw. śś. Piotra i Pawła, neogotycki, wzniesiony w latach 1874-1884 według projektu Edwarda Cichockiego, z prezbiterium rozbudowanym w latach 1984-1989 według projektu prof. Jana Tajchmana. W środku miasta znajduje się Park Zdrojowy, założony w połowie XIX wieku, w którym na uwagę zasługuje: Pijalnia wód – drewniany budynek konstrukcji słupowo-ryglowej, wzniesiony po 1881 r. według projektu E. Cichockiego i Muszla koncertowa – drewniana, wzniesiona w 1909 r. według projektu Waldemara Feddersa. W pobliżu dworca kolejowego znajduje się drewniany Teatr Letni – z 1890 r. według projektu Adolfa Schimmelpfenniga, odrestaurowany w latach 1985-1997. Zespół tężni – unikatowe w skali światowej konstrukcje drewniane służące do rozprowadzania solanki, są jednocześnie naturalnymi inhalatorami.
Dwie pierwsze wzniesione w latach 1824 – 1833 według projektu radcy górniczego z Saksonii inż. Jakuba Graffa, tężnia trzecia zbudowana w 1859 r. Łączna długość tężni wynosi 1742 metry [I- 652 m., II- 724 m., III- 366 m.]. Wysokość drewnianych konstrukcji dochodzi do 16 m., a szerokość u podstawy do 9 m. Podczas budowy zużyto 20 tyś. m³ drewna i 50 tyś. m³ tarniny. Pale dębowe stanowią podstawę i podporę obiektów. Przy tężniach, założony w 1934 roku, park tężniowy z zegarem kwiatowym przy wejściu. Między tężniami w okresie międzywojennym wybudowano basen termalno-solankowy, oddany do użytku w 1932 r. przez samego prezydenta Ignacego Mościckiego, który był wielkim miłośnikiem Ciechocinka. Kąpielisko doprowadzono do całkowitej dewastacji w czasach III RP z winy właściciela, którym jest Przedsiębiorstwo Uzdrowisko Ciechocinek S.A. Przedsiębiorstwo w tym wypadku zachowało się jak przysłowiowy pies ogrodnika, który sam nie zżarł i drugiemu nie dał, a swoją drogą gdzie były służby konserwatorskie, które bezczynnie, może bezradnie przyglądały się jak marniał zabytek.
Przedsiębiorstwo Uzdrowisko Ciechocinek S.A. jako właściciel tężni pobiera opłaty za spacery wokół nich!!! Jest wyjątkowym kuriozum fakt, iż właścicielem tężni wybudowanych w XIX w. zostało jakieś przedsiębiorstwo powstałe jako efekt przekształceń w czasach mętnej transformacji ustrojowej, realizowanej na zasadach Manifestu PKWN. Analogia nie jest przypadkowa. Tak jak komuniści ponieśli odpowiedzialność za rządy namiestnikowskie w Polsce [gruba czerwona krecha], tak i współcześnie różne przedsiębiorstwa i politycy odpowiadają zdrowiem i mieniem za losy kraju. Budynek Dyrekcji Uzdrowiska Ciechocinek, wzniesiony w 1910 r. według projektu A. Mazurkiewicza w stylu secesyjnym pięknie odrestaurowany. Na terenie byłego szpitala wojskowego oryginalna, drewniana prawosławna cerkiew pw. św. Michała Archanioła, wzniesiona w latach 1894-1898, będąca obecnie parafią wojskową prawosławnego Ordynatu Wojska Polskiego. Cerkiew wznieśli cieśle rodem z Syberii [styl zauralski]. Wewnątrz piękny ikonostas.
Na terenie miasta znajduje się Dworek Prezydentów RP, powstały w czasach II RP na polecenie prezydenta Ignacego Mościckiego, odrestaurowany ostatnio z inicjatywy prezydenta Aleksandra Kwaśniewskiego, udostępniony do zwiedzania ze stałą ekspozycją orderów i odznaczeń polskich. W mieście znajdują się fontanny [Grzybek – źródło solankowe, Jaś i Małgosia, Żaba], piękne dywany kwiatowe, aleje spacerowe i parki, m.in. sosnowy. Liczne zabytkowe kamienice i wille, zarówno murowane jak i drewniane z końca XIX i początków XX wieku. Ciechocinek połączenie kolejowe otrzymał w 1867 r. [kolej warszawsko-bydgoska]. Dworzec murowany pochodzi z 1902 r., część główna przykryta jest kopułą. Przy placu Gdańskim modernistyczny budynek Poczty Polskiej wzniesiony w latach 30-tych XX w. W okolicach łazienek „Cassino Europa” budynek wzniesiony w 1932 r., w okresie międzywojennym miejsce spotkań elit i kuracjuszy, obecnie restauracja Europa. Przy „Grzybku” znajdował się dawny budynek hotelowy Mullera, wzniesiony w latach 1881-1900 według projektu Franciszka Tournellea, który na stałe wpisał się w krajobraz uzdrowiska. Budynek był drewniano-murowany [tzw. mur pruski], spłonął w 2008 r.
W miesiącach letnich w mieście odbywają się imprezy kulturalne o zasięgu ogólnopolskim, np. Międzynarodowy Festiwal Piosenki i Kultury Romów [od 1997 r.]. W pobliżu, w odległości spacerowej od Ciechocinka [ok. 2 km.] położony jest Raciążek wieś, która przed rozbiorami była własnością biskupów kujawsko-pomorskich. Znajduje się tu renesansowy kościół pw. św. Hieronima z lat 1597-1612 z wieżą o elementach gotyckich ufundowany przez biskupa włocławskiego Hieronima Rozdrażewskiego, który zmarł w Rzymie i tam został pochowany. Wystrój snycersko-rzeźbiarski z XVII wieku – późnorenesansowy ołtarz główny z około 1615 r., stalle manierystyczne i tron biskupi z 1630 r. oraz ołtarz boczny barokowy. Przy kościele w plebanii muzeum parafialne ze zbiorami rzemiosła artystycznego, rzeźby, malarstwa, szat liturgicznych, broni białej i dużą kolekcją inkunabułów. We wschodniej części wsi ruiny gotyckiego zamku biskupiego z XIV wieku, stanowiące dziś stały element krajobrazu. Na zamku w Raciążku [prawa miejskie w latach 1317-1867] spotykali się królowie Polski z wielkimi mistrzami Zakonu Krzyżackiego. Od kościoła do placu [prawdopodobnie dawny Rynek], wzdłuż ulicy Zamkowej, parterowe zabudowania z XIX wieku.
Tekst: Przewodniki; opiekun KNH.